De 10 snelste landdieren ter wereld✨ Nieuw

Het jachtluipaard is het snelste dier op het land. Het kan harder rennen dan een auto in de stad. Maar het wordt snel moe. Het leeft in Afrika en een klein deel van Iran.

Het jachtluipaard, ook wel cheeta genoemd, is het snelste landdier ter wereld. In drie seconden gaat het van stilstand naar bijna honderd kilometer per uur: net zo snel als een sportauto. Maar na een paar honderd meter is het helemaal uitgeput. Het is een zoogdier. Het leeft in Afrika en een klein deel van Iran. Het kan ongeveer 110 kilometer per uur halen.

Het jachtluipaard is gebouwd om te sprinten: een licht lichaam, lange poten, een heel buigzame rug en nagels die, anders dan bij andere katten, niet helemaal intrekken, zodat ze grip geven zoals spikes. De lange staart werkt als roer in de bochten. Na een sprint moet het dier eerst uitrusten, en dan pikken leeuwen en hyena's soms zijn prooi in. Zijn topsnelheid ligt rond de 110 kilometer per uur. Het leeft in Afrika en een klein deel van Iran.

Het jachtluipaard bereikt topsnelheden van naar schatting 100 tot 110 km/u, maar in het wild worden die zelden gehaald; GPS-onderzoek laat zien dat versnellen, afremmen en scherp draaien bij de jacht belangrijker zijn. Door zijn lichte bouw verliest het vaak prooi aan sterkere roofdieren. Er leven nog maar enkele duizenden jachtluipaarden in het wild, vooral in Afrika; de Aziatische ondersoort overleeft alleen in Iran.

De gaffelbok leeft in Noord-Amerika. Hij rent heel hard en heel lang. Hij lijkt op een hert.

De gaffelbok leeft op de grasvlaktes van Noord-Amerika. Hij is het op één na snelste landdier, maar wel de beste hardloper: hij kan kilometers lang ongeveer zestig kilometer per uur blijven rennen. Het is geen echte antilope, al lijkt hij er wel op. Het is een zoogdier. Hij kan ongeveer 98 kilometer per uur halen.

De gaffelbok heeft een groot hart, grote longen en een brede luchtpijp, waardoor hij veel zuurstof kan opnemen. Zo kan hij heel lang heel snel rennen. Wetenschappers denken dat hij zo snel werd door roofdieren die al lang zijn uitgestorven, zoals de Amerikaanse cheeta: nu is geen enkele vijand meer zo snel. Zijn topsnelheid ligt rond de 98 kilometer per uur. Hij leeft in Noord-Amerika.

De gaffelbok (Antilocapra americana) is het enige overlevende lid van een eigen familie en niet nauw verwant aan Afrikaanse antilopen. Zijn uithoudingsvermogen op hoge snelheid wordt vaak verklaard als een evolutionaire 'erfenis' van roofdieren uit de ijstijd, zoals de uitgestorven Amerikaanse cheeta (Miracinonyx): een aanpassing aan vijanden die niet meer bestaan. Dit is een bekend voorbeeld van 'spoken van roofdieren uit het verleden' in de evolutiebiologie. De topsnelheid wordt geschat op circa 98 kilometer per uur. Het leefgebied omvat Noord-Amerika.

De springbok is een antilope uit Afrika. Hij rent heel snel. Soms springt hij recht omhoog, met alle vier poten tegelijk!

De springbok leeft in de droge gebieden van zuidelijk Afrika. Hij kan 88 kilometer per uur rennen. Bijzonder is dat hij soms hoog de lucht in springt met stijve poten en een gebogen rug. Dat heet 'pronken'. Het is een zoogdier.

Springbokken maken soms hoge, stuiterende sprongen met alle vier poten tegelijk. Onderzoekers denken dat ze daarmee aan roofdieren laten zien hoe fit ze zijn: 'je hoeft mij niet te achtervolgen, want ik ben toch te snel'. De springbok is het nationale dier van Zuid-Afrika en de naam van het Zuid-Afrikaanse rugbyteam. De topsnelheid van een springbok ligt rond de 88 kilometer per uur.

Het opvallende 'pronken' (pronking of stotting) van springbokken wordt verklaard als een eerlijk signaal aan roofdieren over de conditie van het dier, wat een achtervolging ontmoedigt. Springbokken kunnen lange tijd zonder drinkwater, doordat ze vocht uit planten halen. Vroeger trokken ze in enorme kuddes van miljoenen dieren door zuidelijk Afrika, een fenomeen dat door jacht en omheiningen is verdwenen. De topsnelheid wordt geschat op circa 88 kilometer per uur.

De gnoe is een groot dier uit Afrika. Gnoes leven in hele grote groepen. Samen trekken ze door het land.

De blauwe gnoe leeft in grote kuddes op de Afrikaanse savanne. Elk jaar trekken meer dan een miljoen gnoes door Tanzania en Kenia, op zoek naar vers gras. Ze kunnen 80 kilometer per uur rennen om leeuwen te ontvluchten. Het is een zoogdier.

Elk jaar maken ruim een miljoen gnoes, samen met zebra's en gazellen, een grote trektocht door de Serengeti en de Masai Mara: de 'Great Migration'. Onderweg moeten ze rivieren oversteken vol krokodillen. Een gnoekalf kan al een paar minuten na de geboorte staan en lopen, en na een paar dagen de kudde bijhouden. De blauwe gnoe haalt zo'n 80 kilometer per uur en leeft in oostelijk en zuidelijk Afrika.

De jaarlijkse migratie van de blauwe gnoe in het Serengeti-Mara-ecosysteem is een van de grootste dierenverhuizingen ter wereld en wordt gestuurd door regenval en de groei van vers gras. Door massaal in een korte periode te kalven, 'overspoelen' gnoes de roofdieren, zodat relatief veel kalveren overleven. De snelheid van tot 80 km/u is vooral van belang bij het ontvluchten van leeuwen en hyena's. Het leefgebied omvat oostelijk en zuidelijk Afrika.

De leeuw is een grote kat uit Afrika. Hij kan heel snel rennen, maar niet lang. Leeuwen jagen samen.

De leeuw kan tot 80 kilometer per uur rennen, maar dat houdt hij maar kort vol. Daarom sluipen leeuwen zo dichtbij mogelijk naar hun prooi voordat ze aanvallen. Meestal jagen de leeuwinnen samen, in een groep. Het is een zoogdier. Hij leeft in Afrika en een klein deel van India.

Leeuwen zijn sprinters voor korte afstanden: ze moeten binnen ongeveer honderd meter bij hun prooi zijn, anders geven ze het op. Daarom werken leeuwinnen samen: sommige drijven de prooi op, andere liggen in een hinderlaag. Leeuwen zijn de enige katten die in groepen leven, in een 'troep'. De leeuw haalt rond de 80 kilometer per uur en leeft in Afrika en een klein deel van India.

Leeuwen jagen vaak coöperatief, waarbij leeuwinnen verschillende rollen aannemen in een omsingeling of hinderlaag; mannetjes nemen minder vaak deel aan de jacht, maar verdedigen het territorium. Omdat hun uithoudingsvermogen beperkt is, hangt het succes af van besluipen tot op korte afstand. Buiten Afrika overleeft een kleine populatie Aziatische leeuwen in het Gir-woud in India. De topsnelheid wordt geschat op circa 80 kilometer per uur.

De Thomsongazelle is een kleine antilope. Ze rent snel en maakt scherpe bochten. Zo ontsnapt ze aan het jachtluipaard. Ze leeft in Oost-Afrika.

De Thomsongazelle is een kleine, sierlijke gazelle uit Oost-Afrika. Ze is het lievelingseten van het jachtluipaard. Omdat ze niet zo snel is als een cheeta, ontsnapt ze door steeds scherpe bochten te maken. Het is een zoogdier. Ze kan ongeveer 76 kilometer per uur halen.

Een Thomsongazelle is minder snel dan een jachtluipaard, maar kan veel beter zigzaggen en houdt het langer vol. Als ze een roofdier ziet, maakt ze soms hoge sprongen, net als de springbok. Ze heeft een opvallende zwarte streep op haar zij. Haar topsnelheid ligt rond de 76 kilometer per uur. Ze leeft in Oost-Afrika.

De interactie tussen Thomsongazelle en jachtluipaard is een schoolvoorbeeld van de evolutionaire balans tussen jager en prooi: de gazelle compenseert haar lagere topsnelheid met wendbaarheid en uithoudingsvermogen, waardoor een groot deel van de jachtpogingen van het jachtluipaard mislukt. De soort is genoemd naar de Schotse ontdekkingsreiziger Joseph Thomson. De topsnelheid wordt geschat op circa 76 kilometer per uur. Het leefgebied omvat Oost-Afrika.

De haas leeft ook in Nederland. Hij rent heel hard over het veld. Hij maakt grote sprongen.

De haas kun je gewoon in Nederland tegenkomen, in weilanden en op akkers. Hij kan wel 72 kilometer per uur rennen, net zo snel als een auto op een provinciale weg. Als hij achtervolgd wordt, maakt hij plotseling scherpe bochten. Het is een zoogdier.

De Europese haas is het snelste landdier van Nederland. Hij heeft lange, sterke achterpoten en grote ogen aan de zijkant van zijn kop, zodat hij bijna rondom kan kijken. In het voorjaar zie je hazen soms 'boksen': dat zijn meestal vrouwtjes die opdringerige mannetjes van zich afslaan. Zijn topsnelheid ligt rond de 72 kilometer per uur.

De Europese haas vertrouwt, anders dan het konijn, niet op holen maar op camouflage en snelheid; jongen worden met vacht en open ogen geboren in een ondiepe kuil. Het bekende 'boksen' in het voorjaar werd lang aangezien voor gevechten tussen mannetjes, maar blijkt vooral afwerend gedrag van vrouwtjes. In Nederland is de hazenstand afgenomen, onder meer door intensivering van de landbouw. De topsnelheid wordt geschat op circa 72 kilometer per uur.

De Afrikaanse wilde hond heeft een vacht met vlekken. Deze honden jagen in groepen. Ze helpen elkaar heel goed.

De Afrikaanse wilde hond heeft een gevlekte vacht in bruin, zwart, geel en wit: bij elk dier is het patroon anders. Ze leven en jagen in roedels. Ze zijn heel goede jagers: veel vaker dan leeuwen vangen ze hun prooi. Het is een zoogdier. Ze kunnen ongeveer 71 kilometer per uur halen.

Afrikaanse wilde honden jagen in groepen en kunnen lang achter een prooi aan blijven rennen. Daardoor slagen ze vaker dan welk ander groot roofdier in Afrika. Ze zorgen heel goed voor elkaar: ook zieke of oude dieren krijgen te eten. Er zijn er nog maar een paar duizend in het wild. Hun topsnelheid ligt rond de 71 kilometer per uur.

De Afrikaanse wilde hond combineert een topsnelheid van rond de 70 km/u met groot uithoudingsvermogen en een uitgesproken coöperatieve jachtstrategie, wat hem een van de succesvolste jagers maakt. Roedels delen voedsel door het op te braken voor jongen en zwakkere leden. De soort is ernstig bedreigd door versnippering van leefgebied, conflicten met veehouders en ziektes. De topsnelheid wordt geschat op circa 71 kilometer per uur.

De rode kangoeroe woont in Australië. Hij rent niet, maar hij springt. Zijn jong zit in een buidel.

De rode reuzenkangoeroe is het grootste buideldier ter wereld. Hij beweegt zich voort door te springen, en kan sprongen maken van wel acht meter lang. Zo haalt hij ongeveer 71 kilometer per uur. Zijn jong groeit op in de buidel op zijn buik. Hij leeft in Australië.

Een kangoeroe springt heel zuinig: in zijn achterpoten zitten lange pezen die als veren werken. Hoe sneller hij springt, hoe minder extra energie het hem kost. Daarom kan hij grote afstanden afleggen door de droge binnenlanden van Australië. Een pasgeboren kangoeroe is maar zo groot als een boon. Een volwassen kangoeroe haalt een topsnelheid van rond de 71 kilometer per uur.

Bij hoppende kangoeroes wordt veel energie tijdelijk opgeslagen in de elastische achillespezen en bij de volgende sprong teruggewonnen, waardoor het energieverbruik boven een bepaalde snelheid nauwelijks stijgt; dit is uniek onder grote zoogdieren. Kangoeroes worden na een draagtijd van ongeveer een maand als zeer onvolgroeid jong geboren en ontwikkelen zich verder in de buidel. De topsnelheid wordt geschat op circa 71 kilometer per uur. Het leefgebied omvat Australië.

De struisvogel is de grootste vogel van de wereld. Hij kan niet vliegen, maar wel heel hard rennen. Hij legt enorme eieren. Hij leeft in Afrika.

De struisvogel is de grootste vogel ter wereld en het snelste dier op twee poten. Hij kan niet vliegen, maar rent wel 70 kilometer per uur. Een struisvogelei is zo groot als ongeveer twintig kippeneieren samen. Hij leeft in Afrika.

De struisvogel is het snelste tweebenige dier ter wereld. Hij heeft maar twee tenen per poot, waarvan één heel groot, een beetje als een hoef. Met zijn vleugels stuurt hij tijdens het rennen. Het verhaal dat struisvogels hun kop in het zand steken, klopt niet: ze leggen hun kop plat op de grond om minder op te vallen. Zijn topsnelheid ligt rond de 70 kilometer per uur. Hij leeft in Afrika.

De struisvogel is het snelste tweevoetige dier en kan een hoge snelheid langere tijd volhouden, met passen tot vijf meter. De sterk gereduceerde tenen verminderen het gewicht aan het uiteinde van de poot, een aanpassing die ook bij hoefdieren voorkomt. Hoewel hij niet kan vliegen, gebruikt hij zijn vleugels voor balans, sturen en baltsvertoon. De snelste vogel in de lucht is overigens de slechtvalk. De topsnelheid wordt geschat op circa 70 kilometer per uur. Het leefgebied omvat Afrika.